Projectupdate: Pasture Cropping NL - Resultaten en inzichten van de proefvelden in Zuidwolde en Koekange
- Ajaan Hijmans
- 22 jun
- 5 minuten om te lezen
Na een succesvolle veldbijeenkomst op 14 april, waar we samen met een diverse groep deelnemers de eerste observaties en resultaten van Pasture Cropping NL bespraken, is het project in volle gang. Tijd voor een update over de stappen die we die we daarvoor, én sindsdien, hebben gezet op proefveld Zuidwolde en proefveld Koekange.
Proefveld Zuidwolde
Van voorbereiding naar zaai: de start
Voorbereidende maatregelen voor de zaai omvatten, na het weiden van schapen gedurende een periode, het bloten (terugzetten van de grasmat) met een weilandbloter op 18 oktober op het proefveld in Zuidwolde. Vervolgens werd er gezaaid op 20 oktober, gebruikmakend van een directzaaimachine (Easydrill Fertisem HD 3m van Sky Agriculture).
Op 15 oktober 2025 zijn er grondmonsters genomen voor de 0-meting, gevolgd door een tweede bemonstering door Eurofins op 26 november.
Monitoring en bemesting: een gerichte aanpak
In het voorjaar is er in het kruidenrijk grasland niet bemest.
Wel is er op 7 maart 2026 Ornical gestrooid als onderhoudsbekalking (1022 kg/ha). Helaas is er, door onbekendheid met het product en het strooibeeld ervan door de loonwerker, meer op de middenstrook van het perceel uitgestrooid dan aan de randen. Mogelijk heeft dit op langere termijn effect op de pH-metingen van de verschillende stroken.
Op 4 maart 2026 is er door Eurofins een voorjaarbemonstering uitgevoerd, met name voor de bodembiologie.
Op 3 april zijn er monsters genomen voor geleedpotigenanalyse
Op 5 mei heeft het Louis Bolk Instituut gewasmonsters genomen voor opbrengstmetingen per strook, kort voor het maaien van de eerste snede.
Van maaien naar balen: de eerste oogst
Op 6 mei hebben we de winterrogge en wintererwten gemaaid. Na één keer schudden op 7 mei legden we het gewas op 8 mei op zwad en persten het in midi-balen. De opbrengst was als volgt:
5 midi-balen van de strook (9 meter) met rogge/wintererwten
7 midi-balen van de strook (9 meter) met rogge
2,5 midi-balen van de standaardstrook kruidenrijk gras (6 meter)
Bemesting en bodemverbeteraars: een gerichte aanpak op basis van de Bodembalans Analyse (Albrecht-methode)
Na de eerste snede hebben we het proefperceel voorzien van extra micro-elementen en bodemverbeteraars om de groei en bodemgezondheid verder te optimaliseren:
Optima Soil Humi B (Borium): 12 liter per hectare
Natriummolybdaat (Molybdeen): 0,6 kg per hectare
MetO2 (zuurstof): 1 liter op 350 liter water per hectare
Vaste rundveemest: 12 ton (24 ton per hectare)
Met deze bemesting willen wij de nutriëntenkringloop en bodemstructuur verbeteren, wat essentieel is voor de duurzaamheid van het systeem.
Proefveld Koekange
Van voorbereiding naar zaai: de start
Op 15 oktober 2025 zijn er grondmonsters genomen voor de 0-meting, gevolgd door een tweede bemonstering door Eurofins op 26 november. Op 21 oktober hebben we het perceel gebloten, om een optimale zaaibedding te creëren voor de winterrogge en wintererwten. Een dag later, op 22 oktober, is het gewas ingezaaid met de directzaaimachine (Easydrill Fertisem HD 3m van Sky Agriculture) van KAIROS.
Monitoring en bemesting: een gerichte aanpak
Voor de eerste snede:
Op 2 maart is er 200 kg Novurea S (stikstof) gestrooid om de groei te ondersteunen.
Op 3 maart is er 30 m³ met Plocher behandelde drijfmest uitgereden met de graslandbemester.
Op 4 maart heeft Eurofins een voorjaarbemonstering uitgevoerd, met name voor de bodembiologie.
Op 3 april zijn er monsters genomen voor geleedpotigenanalyse.
Op 5 mei heeft het Louis Bolk Instituut gewasmonsters genomen voor opbrengstmetingen per strook, kort voor het maaien.
Na de eerste snede:
Op 12 mei is er 100 kg kaliumzwavel toegediend.
Op 14 mei is er 15 m³ drijfmest uitgereden.
Van maaien naar balen: de eerste oogst
Terugkijkend op een succesvolle velddag op 13 april, is het proefveld op 6 mei gemaaid. Op 8 mei zijn er 15 grote balen geperst.
Voederwaardeonderzoek: wat levert Pasture Cropping op?
Rond 9 juni, een maand na het balenpersen, hebben we op beide proefvelden gewasmonsters laten nemen voor een voederwaardeonderzoek. Hiermee willen we inzicht krijgen in de kwaliteit van het geproduceerde ruwvoer en hoe dit zich verhoudt tot de standaard. De resultaten zullen we delen met alle geïnteresseerden, zodat boeren een weloverwogen keuze kunnen maken over de toepassing van pasture cropping op hun eigen bedrijf.
Wat hebben we tot nu toe geleerd?
Voolopige Resultaten en inzichten vanuit observaties Proefveld Zuidwolde
Gewasontwikkeling
Door het relatief warme najaar en niet extreem terugzetten van de grasmat werd gezaaid in nog redelijk hoog gras (7-8 cm) wat ook na het zaaien nog relatief sterk doorgroeide voor de tijd van het jaar. Dit is niet in overeenkomstig de gewenste voorwaarden voor pasture cropping met betrekking tot de verlenging van de groeiperiode door het combineren van C3-wintergewassen (zoals winterrogge en wintererwt) met bestaand C3-grasland, het basisprincipe wat onder deze teeltmethode ligt m.b.t. de onderlinge concurrentie.
De rogge stond dunner dan gehoopt. Enerzijds doordat we niet meer bemest hebben en anderzijds door een te beperkte zaaidichtheid. I.p.v. 80kg rogge/ha lijkt het beter volgend jaar 100 kg/ha te zaaien (en wellicht één strook van 3 m met 120 kg) en bij de wintererwten viel de opkomst tegen. Dit zou kunnen zijn veroorzaakt doordat er nog stikstof in de bodem zat door de vele klavers in het kruidenrijke grasland. Bemestingswijzer van Eurofins van bemonstering winter 2025 toont voor N-totale bodemvoorraad en N-leverend vermogen beiden goed. Maar ook hier kan het aan de zaaidichtheid van de wintererwt liggen (40kg/ha) of de opkomst omstandigheden. Ook hier is het wellicht goed om de zaaidichtheid te verhogen naar 60 kg of meer per ha. Dit zullen we nog nader bespreken met externe deskundigen.
Opbrengst
We hadden in Zuidwolde 5 midi balen van de strook (9m) rogge/winterwten, 7 balen van de strook (9m) met rogge en 2,5 midibalen van de standaardstrook kruidenrijk gras (6m) en een kleine restbaal van beide kopakkers. De uitslagen van de opbrengstmetingen van Louis Bolk Instituut van beide proefvelden volgen.
Uitdagingen
Extreme weersomstandigheden onderstreepten het belang van flexibiliteit in managementstrategiën.
Voolopige resultaten en inzichten vanuit observaties proefveld Koekange:
In Koekange was de rogge , met name door een regeliere bemesting goed ontwikkeld, zij het dat ook hier een hogere zaaidichtheid wenselijk lijkt
Eerste observaties Bart Hooch Antink:
Na het zaaien kwam de rogge vrij snel door de graszode opzetten. Tijdens de winter bleef deze vrij constant tussen het gras staan. In het voorjaar begon de rogge goed te groeien en steeg qua hoogte snel boven het gras uit. Dit bleef zo tot het maai moment. Het gras groeide wel gewoon door. De rogge stond ‘hol’ genoeg om het gras voldoende groeimogelijkheden te geven. De rogge was goed ontwikkeld tot het maaimoment. We kregen een vrij droge periode waardoor de rogge ineens vrij snel in het bloeistadium kwam. Dit is iets om in het vervolg in de gaten te houden.
Waar de rogge gezaaid was, was aanzienlijk meer gewas in totaal om te oogsten in vergelijking met het gewone gangbare grasland. Na het maaien staat er bij de tweede snede nog zo hier en daar een rogge plant.
De eerste maanden van 2026 hebben op beide proefvelden laten zien dat pasture cropping goed te integreren is in zowel regulier blijvend grasland als kruidenrijk grasland, zonder de bestaande vegetatie te vernietigen. De techniek biedt:
Extra ruwvoerproductie in het voorjaar, wanneer grasland nog niet optimaal groeit.
Verbeterde bodembedekking gedurende de winter, wat bijdraagt aan koolstofvastlegging en waterinfiltratie.
Flexibiliteit: de mogelijkheid om zowel op regulier als kruidenrijk grasland toe te passen.
We blijven de proefvelden monitoren en kijken uit naar de resultaten van het voederwaardeonderzoek.
Blijf op de hoogte
Wil je meer weten over het project of de resultaten volgen?
Bezoek dan de projectpagina of neem contact met ons op.
We delen graag onze ervaringen en inzichten.
